I. MỤC ĐÍCH:
- Ngăn ngừa trật khớp
- Giảm đau
- Vệ sinh vết mổ và phục hồi chức năng sớm
II. ĐỐI TƯỢNG:
Người bệnh sau phẫu thuật thay khớp háng bán phần hoặc toàn phần, do chấn thương gãy xương hoặc do bệnh ký hoại tử chỏm xương đùi, thoái hoá khớp háng…
III. CHĂM SÓC SAU PHẪU THUẬT:
- Giữ vết mổ khô, sạch;
- Dùng thuốc cho người bệnh theo y lệnh của bác sĩ;
- Thay băng theo y lệnh của bác sĩ;
- Dặn dò người bệnh và thân nhân không tự ý tháo băng hoặc bôi thuốc ngoài vào vết mổ;
- Theo dõi vết mổ thường xuyên, báo cho bác sĩ nếu có các dấu hiệu:
– Vết mổ sưng đỏ, đau tăng dần
– Chảy dịch, mủ
– Sốt
- Hướng dẫn chế độ ăn phù hợp cho người bệnh;
- Hướng dẫn thân nhân xoay trở người bệnh 1-2 giờ/ lần phòng tránh loét do tỳ đè;
- Tập vật lý trị liệu cho người bệnh theo y lệnh của bác sĩ;
- An ủi, động viên tinh thần của người bệnh;
- Các tư thế cần tránh:
– Ngồi xổm
– Tư thế chéo chân
– Không gập khớp háng quá 90 độ
– Không cúi gập người sâu
- Phòng chống loét tì đè: Xoay trở người bệnh 1-2 giờ/lần.
(Hình ảnh minh họa)
IV. GIÁO DỤC SỨC KHỎE:
Trong thời gian nằm viện:
- Nằm đúng tư thế theo hướng dẫn;
- Không tự xoay trở mạnh hoặc ngồi dậy đột ngột;
- Không bắt chéo chân;
- Không gập háng quá 90°;
- Có thể đặt gối giữa hai chân nếu bác sĩ yêu cầu;
- Giữ vết mổ sạch và khô;
- Động viên bệnh nhân hợp tác điều trị và tập luyện;
- Giải thích quá trình hồi phục cần thời gian;
- Khuyến khích người nhà hỗ trợ chăm sóc và tập vận động;
- Chế độ ăn giàu chất dinh dưỡng, đặc biệt là canxi và vitamin D;
- Hạn chế rượu, bia và các chất kích thích.
– Sau khi ra viện:
- Giữ vết mổ sạch và khô;
- Thay băng theo hướng dẫn của nhân viên y tế;
- Không tự ý bôi thuốc hoặc đắp lá lên vết mổ;
- Theo dõi các dấu hiệu bất thường:
– Sưng nóng đỏ đau tăng
– Chảy dịch, mủ
– Sốt trên 38°C
-> Nếu có, cần đi khám ngay.
- Uống thuốc đầy đủ theo toa;
- Nhà cửa thông thoáng, đủ ánh sáng;
- Dùng dép chống trượt;
- Có tay vịn trong nhà tắm/cầu thang;
- Dùng khung tập đi hoặc gậy đúng cách;
- Ăn đủ chất, tăng:
Đạm: thịt, cá, trứng, sữa
Canxi: sữa, tôm, cua nhỏ ăn cả vỏ
Vitamin D: ánh nắng sáng, cá béo
- Uống đủ nước;
- Hạn chế rượu bia, thuốc lá.
(Hình ảnh minh họa)
V. TÀI LIỆU THAM KHẢO:
– Nguyễn Bá Tuân (2020), So sánh hiệu quả giảm đau sau phẫu thuật khớp háng của gây tê khoang mạc chậu với gây tê ngoài màng cứng, Luận văn chuyên khoa 2, Đại học Y Hà Nội.
– Đặng Thị Luyện, Nguyễn Thị Nga, Hoàng Khắc Khải và cộng sự (2022), “Khảo sát mức độ hài lòng của người bệnh với gói giảm đau ngoài màng cứng sau phẫu thuật tiêu hóa tại Bệnh viện Trung ương Quân đội 108”, Journal of 108-Clinical Medicine and Pharmacy. 17(8), tr. 52-58.
Đơn vị:
Khoa Chấn thương Chỉnh hình Bệnh viện Đa khoa Bưu Điện
